Động Năng Là Gì? Định Lý Và Công Thức Tính Động Năng

Marathon Team - 25/01/2022

Lý thuyết về động năng là một trong những nội dung trọng tâm mà các em học sinh sẽ học trong chương trình vật lý lớp 10. Trong đó, các em cần nắm rõ các kiến thức động năng là gì, định lý và công thức tính như thế nào? Để học tốt nội dung này, Team Marathon Education sẽ cùng các em tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.

>>> Xem thêm: Thế Năng Là Gì? Công Thức Tính Thế Năng Trọng Trường Và Thế Năng Đàn Hồi

Động năng là gì?

Động năng là gì?
Động năng là gì? (Nguồn: Internet)

Động năng là dạng năng lượng mà một vật có được từ chuyển động của nó. Ngoài ra, động năng còn được hiểu là công cần thực hiện để một vật từ trạng thái nghỉ tăng tốc đến vận tốc hiện tại của nó. Vật sẽ duy trì động năng không đổi sau khi đạt được phần năng lượng này (trừ trường hợp tốc độ của vật thay đổi).

>>> Xem thêm: Cơ năng là gì và công thức tính cơ năng

Công thức tính động năng

\begin{aligned}
&\footnotesize{\text{Xét một vật có khối lượng m chuyển động dưới tác dụng của một lực }\vec{F}}\\
&\footnotesize{(\vec{F}\text{ không đổi và vật chuyển động dọc theo giá của lực } \vec{F})}\\
&\footnotesize{\text{Khi vật đi được quãng đường s, vận tốc của vật biến thiên từ } \vec{v_1}\ \text{đến}\ \vec{v_2}:}
\end{aligned}
v_2^2-v_1^2=2as\ mà\ a=\frac{F}{m}

Nên ta có:

v_2^2-v_1^2=2as\ mà\ a=\frac{F}{m} \\\implies\frac{1}{2}mv_2^2-\frac{1}{2}mv_1^2=F.s=A
\begin{aligned}
&\footnotesize\text{Trong trường hợp vật bắt đầu thay đổi từ trạng thái nghỉ } v_1 = 0,\\
&\footnotesize\text{dưới tác dụng của lực }\vec{F}\text{ đạt đến tốc độ }v_2 = v \text{ thì ta có:}
\end{aligned}
\frac{1}{2}mv^2=A

Từ đó, các em có được công thức tính động năng là:

W_đ=\frac{1}{2}mv^2

Trong đó:

  • Wđ là động năng (đơn vị tính là Jun, ký hiệu là J).
  • m: Khối lượng của vật (kg).
  • v: Vận tốc của vật (m/s).

Độ biến thiên động năng (Định lý động năng)

Độ biến thiên động năng của một vật bất kì bằng công của ngoại lực tác dụng vào vật đó.

A_{12}=W_{đ_2}-W_{đ_1}=\frac{1}{2}mv^2_2-\frac{1}{2}mv^2_1
\begin{aligned}
&\footnotesize{\text{Trong đó:}}\\
&\footnotesize{\bull\ A_{12} \text{ là công của ngoại lực tác dụng lên vật}}\\
&\footnotesize{\bull\ \frac{1}{2}mv_2^2\ \text{là động năng lúc sau của vật}}\\
&\footnotesize{\bull\ \frac{1}{2}mv_2^1\ \text{là động năng ban đầu của vật}}\\
\end{aligned}

Hệ quả:

  • Lực tác dụng lên vật sinh công dương: động năng của vật tăng.
  • Lực tác dụng lên vật sinh công âm: động năng của vật giảm.

Bài tập vận dụng

Bài tập 1 (Bài 5 Trang 136 SGK Lý 10)

Một vật có trọng lượng 1,0 N và có động năng 1.0 J (với g = 10 m/s2). Lúc này vận tốc của vật đó bằng bao nhiêu?

Lời giải:

Khối lượng của vật là:

m=\frac{P}{g}=\frac{1,0}{10}=0,1\ (kg)

Vận tốc của vật là:

\small{W_đ=\frac{1}{2}mv^2\implies v=\sqrt{\frac{2W_đ}{m}}=\sqrt{\frac{2.1,0}{0,1}}=\sqrt{20}=4,47\ (m/s)}

Bài tập 2 (Bài 6 Trang 136 SGK Lý 10)

Một ô tô có khối lượng 1000kg chuyển động với vận tốc 80km/h. Lúc đó, động năng của ô tô là bao nhiêu?

Lời giải:

\begin{aligned}
\small
& \text{Ta có: v = 80km/h = }\frac{200}{9}m/s
\\
& {W_đ=\frac{1}{2}mv^2=\frac{1}{2}.1000.(\frac{200}{9})^2=2,469.10^5(J)}
\end{aligned}

Bài tập 3 (Bài 7 Trang 136 SGK Lý 10)

Tính động năng của một người nam chạy bộ có khối lượng 70 kg chạy đều hết quãng đường 400 m trong thời gian 45 s.

Lời giải:

Động năng của vận động viên là:

\begin{aligned}
\small{W_đ=\frac{1}{2}mv^2=\frac{1}{2}m(\frac{s}{t})^2=\frac{1}{2}.70.(\frac{400}{45})^2=2765,4(J)}
\end{aligned}

Bài tập 4 (Bài 8 Trang 136 SGK Lý 10)

Một vật khối lượng m = 2 kg đang nằm yên trên một mặt phẳng ngang không ma sát. Dưới tác dụng cả lực nằm ngang 5 N, vật chuyển động và đi được 10 m. Tính vận tốc của vật ở cuối sự chuyển dời đó.

Lời giải:

\begin{aligned}
& \small \text{Gia tốc của vật: } a = \frac{F}{m} = \frac52 = 2,5 \ m/s^2
\\
& \small \text{Theo định lý động năng: } A = \frac12mv_2^2 - \frac12mv_1^2
\\
& \small \iff F.s = \frac12mv_2^2
\\
& \small v = \sqrt{\frac{2Fs}{m}} = \sqrt{\frac{2.5.10}{2}} = \sqrt{50} \approx 7,1 \ m/s
\end{aligned}

Học livestream trực tuyến Toán - Lý - Hóa - Văn - Anh - Sinh bứt phá điểm số 2022 – 2023 tại Marathon Education

Marathon Education là nền tảng học livestream trực tuyến Toán - Lý - Hóa - Văn - Anh - Sinh uy tín và chất lượng hàng đầu Việt Nam dành cho học sinh từ lớp 8 đến lớp 12. Với nội dung chương trình giảng dạy bám sát chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Marathon Education sẽ giúp các em lấy lại căn bản, bứt phá điểm số và nâng cao thành tích học tập.

Tại Marathon, các em sẽ được giảng dạy bởi các thầy cô thuộc TOP 1% giáo viên dạy giỏi toàn quốc. Các thầy cô đều có học vị từ Thạc Sĩ trở lên với hơn 10 năm kinh nghiệm giảng dạy và có nhiều thành tích xuất sắc trong giáo dục. Bằng phương pháp dạy sáng tạo, gần gũi, các thầy cô sẽ giúp các em tiếp thu kiến thức một cách nhanh chóng và dễ dàng.

Marathon Education còn có đội ngũ cố vấn học tập chuyên môn luôn theo sát quá trình học tập của các em, hỗ trợ các em giải đáp mọi thắc mắc trong quá trình học tập và cá nhân hóa lộ trình học tập của mình.

Với ứng dụng tích hợp thông tin dữ liệu cùng nền tảng công nghệ, mỗi lớp học của Marathon Education luôn đảm bảo đường truyền ổn định chống giật/lag tối đa với chất lượng hình ảnh và âm thanh tốt nhất.

Nhờ nền tảng học livestream trực tuyến mô phỏng lớp học offline, các em có thể tương tác trực tiếp với giáo viên dễ dàng như khi học tại trường.

Khi trở thành học viên tại Marathon Education, các em còn nhận được các sổ tay Toán – Lý – Hóa “siêu xịn” tổng hợp toàn bộ công thức và nội dung môn học được biên soạn chi tiết, kỹ lưỡng và chỉn chu giúp các em học tập và ghi nhớ kiến thức dễ dàng hơn.

Marathon Education cam kết đầu ra 8+ hoặc ít nhất tăng 3 điểm cho học viên. Nếu không đạt điểm số như cam kết, Marathon sẽ hoàn trả các em 100% học phí. Các em hãy nhanh tay đăng ký học livestream trực tuyến Toán – Lý – Hóa – Văn lớp 8 – lớp 12 năm học 2022 – 2023 tại Marathon Education ngay hôm nay để được hưởng mức học phí siêu ưu đãi lên đến 39% giảm từ 699K chỉ còn 399K.

Các khóa học online tại Marathon Education

Marathon Education đã cung cấp cho các em những kiến thức về động năng qua bài viết trên. Các em hãy theo dõi Marathon mỗi ngày để có cơ hội biết thêm nhiều kiến thức hữu ích khác. Chúc các em đạt được điểm số cao trong những kì thi sắp tới!

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM